Hollanda genel seçimlerine hazırlanıyor

Ülkede, son dört hükümetin tamamı görev sürelerini tamamlayamadan erken seçime gitti. Yarınki seçimler öncesinde anketler, aşırı sağcı Özgürlük Partisinin (PVV) seçimi önde götüreceğini ancak hiçbir partinin tek başına hükümet kurmaya yetecek 75 milletvekiline ulaşamayacağını gösteriyor.
Kampanya sürecinde konut krizi, göçmen politikaları ve sağlık sigortası harcamaları, öne çıkan konular arasında yer aldı. Aşırı sağcı partilerin vaatleri ve İsrail’in Gazze’de işlediği soykırımın seçimlere muhtemel etkisi merak edilirken, Hollanda’nın önemli anket şirketi Ipsos I&O’nun kıdemli araştırmacısı Asher van der Schelde, seçim arifesinde AA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.
Son anketler, çok yakın bir yarış olacağını gösteriyor. Son anketlerin partilerin çok yakın oranlarda gittiğini aktaran Van der Schelde, 25 Ekim’de yayımladıkları son ankette PVV’nin önde olduğunu ancak Yeşil Sol (GroenLinks) ve İşçi Partisi (PvdA) ittifakı ile Demokratlar 66 (D66) partisinin de benzer oranları yakaladığını belirtti.
Van der Schelde, “Bu partilerin hemen arkasında Hristiyan Demokrat Parti (CDA) ve Özgürlük ve Demokrasi için Halk Partisi (VVD) öne çıkıyor. Onlar da hala en büyük parti olabilecek durumda.” dedi.
Irkçı ve İslam düşmanı lider Geert Wilders’ın başını çektiği PVV’nin hükümet kurabilmesinin çok düşük ihtimal olduğunu söyleyen Van der Schelde, “JA21, Çiftçi Vatandaş Hareketi Partisi (BBB) ve Demokrasi Forumu (FvD) dışındaki tüm partiler PVV ile koalisyon kurmaya isteksiz olduklarını söylediler.” diye konuştu.
Van der Schelde, sadece merkez sağ partilerin (VVD/CDA) PVV ile çalışma konusunda fikirlerini değiştirmeleri durumunda PVV’nin bir sonraki hükümette yer alma şansı olduğunu kaydederek, “Ama bu şu anda çok düşük ihtimal görünüyor.” diye konuştu.
VVD’nin CDA, JA21 ve D66 ile “merkez sağ” bir koalisyon hedeflediğini dile getiren Van der Schelde, “VVD, GL-PvdA ile çalışma konusunda çok şüpheci, bunu yapmaktan kaçınmak istiyor.” ifadesini kullandı.
Van der Schelde, bu olası koalisyonun anketlerde henüz çoğunluğu olmadığını belirterek, “Son günlerde PVV seçmenleri, VVD ve JA21’e akış gösterirse 76 sandalyeye ulaşabilirler.” şeklinde konuştu.
D66’nın ise JA21 ile çalışmaktan memnun olmadığını aktaran Van der Schelde, “D66’nın önerisi, GL-PvdA, CDA ve VVD ile merkez partileri ağırlıklı bir koalisyon kurulması. Bu koalisyon senaryosunun gerçekleşmesi durumunda geniş bir çoğunluğu var (81 sandalye).” dedi.
Van der Schelde, sol ağırlıklı ittifak olan GL-PvdA’nın da merkez partiler ağırlıklı bu koalisyon senaryosuna olumlu baktığını ancak VVD ile yönetmemeyi tercih edeceklerini söyleyerek, “Örneğin Volt ve Sosyalist Parti (SP) gibi daha küçük solcu partilerle geniş bir yelpazeyi tercih ederler. En büyük sorun VVD’nin GL-PvdA ile çalışmak istememesi ve dolayısıyla (şu anda) bu olasılığı reddetmesi.” dedi.
Bu konuların yanı sıra kampanyanın belirli liderler ve partilerin birlikte çalışma biçimine de oldukça odaklandığının altını çizen Van der Schelde, geçmiş kabinenin çok başarısız, bunun sebebinin de kısmen dört yönetici partinin (Yeni Sosyal Sözleşme Partisi-NSC, BBB, PVV, VVD) baştan itibaren birbirleriyle savaşması olduğunu kaydetti.
Van der Schelde, kampanya sürecine değinerek, “Hem CDA hem de D66 çok daha birleştirici bir mesajla kampanya yürüttü. Bu, seçmenlerde karşılık buldu gibi görünüyor.” diye konuştu.
Solcu/yenilikçi seçmenlerin PVV’nin yeniden en büyük parti olmasını istemediğini belirten Van der Schelde, “Bir süre önce bu seçmenler için GL-PvdA’ya oy vermek mantıklıydı çünkü anketlerde açık ara en büyük yenilikçi partiydi. Ancak şimdi D66 da aynı oranlara ulaştı. Bu durum, stratejik oy kullanan yenilikçi seçmenlerin D66’ya da geçebileceği anlamına geliyor.” ifadelerini kullandı.
Van der Schelde, kampanya sürecinde gen