Çığır Açan Haber: Her Kan Grubuna Uyumlu ‘Evrensel Böbrek’ Bulundu!

Normal şartlarda, böbrek nakillerinde donör ve alıcı kan gruplarının uyumlu olması gerekmektedir. Özellikle O grubu hastalar, yalnızca O grubu böbrek alabilmektedirler. Bu durum dünya genelinde nakil listelerinin yarısından fazlasını oluşturan O grubu hastalar için bekleme süresini dramatik bir şekilde uzatmaktadır.
Araştırmacılar, bu sorunu aşmak için A grubu böbreği “O grubu böbreğe dönüştürmeyi” başarmışlardır. Çalışmada, kan grubunu belirleyen şeker moleküllerini (antijenleri) böbrekten “kesip atan” özel enzimler kullanılmıştır.
Araştırmanın başyazarı, Kanada’daki British Columbia Üniversitesi’nden Biyokimyager Stephen Withers, “Bu enzimleri moleküler makas gibi kullanıyoruz. Kan grubu antijenlerini temizlediğimizde, bağışıklık sistemi organı artık yabancı olarak görmüyor” şeklinde açıklamalarda bulunmuştur.
İlk kez insan modeli üzerinde denendi
Araştırma ekibi, dönüştürülmüş böbreği beyin ölümü gerçekleşmiş bir insanda kısa süreli test etmiştir. Böbrek birkaç gün boyunca çalışmaya devam etmiş ve idrar üretmeye devam etmiştir. Ancak üçüncü gün, kan dolaşımında yeniden A tipi moleküller görülmeye başlamış ve hafif bir bağışıklık tepkisi oluşmuştur.
Withers, “Bu tepki beklenenden çok daha zayıftı. Vücut, böbreği tolere etmeye çalışıyordu. Bu, uzun vadede umut verici bir sinyal” demiştir.
Nakil bekleyen binlerce kişi için umut
ABD’de her gün ortalama 11 kişi böbrek nakli beklerken hayatını kaybetmektedir. Çalışmanın araştırmacılarına göre, bu yöntem geliştirilirse, kan grubu uyumsuzluğu nedeniyle organ bekleyen binlerce hastanın hayatı kurtarılabilir.
Önümüzdeki adımlar
Bilim insanları şimdi yöntemin uzun vadeli dayanıklılığını ve güvenliğini test etmeyi planlamaktadır. Canlı insan denemelerine geçilmeden önce, böbreğin bağışıklık tepkilerine karşı tam koruma sağlayacak enzim kombinasyonları üzerinde çalışılmaktadır.
Araştırmanın sonuçları, Nature Biomedical Engineering dergisinde yayımlanmıştır.
Withers, “Bu, temel bilimin hasta bakımına dokunduğu anlardan biri. Yıllar süren laboratuvar çalışmalarının, gerçek hayat kurtarmaya yaklaştığını görmek bizi motive ediyor” şeklinde konuşmuştur.