İran-ABD-İsrail hattındaki gerilim tırmanıyor. ABD’nin deniz ablukası sonrası Tahran’dan misilleme sinyalleri gelirken, petrol piyasasında tansiyon yükseliyor.
İran ile ABD ve İsrail arasındaki gerilim, 28 Şubat’ta başlayan çatışmaların ardından kritik bir aşamaya ulaştı. ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını küresel boyuta taşıma kararına karşılık, Tahran yönetimi stratejik direnç ve bölgeye yayılacak misilleme mesajlarıyla yanıt veriyor.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Pentagon’da düzenlediği basın toplantısında, İran limanlarına uygulanan ablukadan geri adım atılmayacağını belirtti. Hegseth, önümüzdeki günlerde bölgeye ikinci bir uçak gemisi gönderileceğini ve ablukanın genişletileceğini açıkladı. İran’ın nükleer silah sahibi olamayacağını vurgulayan Hegseth, Hürmüz Boğazı’ndaki olası mayınlama veya taciz girişimlerine karşı donanmaya ‘öldürücü güç’ kullanma yetkisi verildiğini hatırlattı.
ABD, bu kapsamda Hint Okyanusu’nda İran petrolü taşıdığı iddia edilen “M/T Majestic X” isimli tankere el koyarak yaptırım denetimlerini artırdı.
İran Cumhurbaşkanı Yardımcısı İsmail Sekab İsfahani, ABD’nin enerji tesislerine yönelik tehditlerine sert karşılık verdi. İsfahani, “Petrol kuyularımızdan herhangi biri vurulursa, Suudi Arabistan’ın petrol tesislerinden biri de hedef alınacaktır” açıklamasını yaptı.
Askeri cephede ise İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD ordusuyla bağlantılı olduğundan şüphelendiği “EPAMINODES” isimli gemiye el koyduğunu duyurdu. Tahran yönetimi, geminin son altı ayda sıkça ABD limanlarına sefer yaptığını iddia etti.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın mali olarak çöktüğünü iddia etse de, petrol fiyatlarının 105 doların üzerine çıkmasıyla İran’ın birim başına kazancının arttığı görülüyor. Tahran yönetimi, tankerlerde beklettiği 170 milyon varillik ham petrol stokuyla ablukaya karşı ağustos ayına kadar direnebileceğini öngörüyor.
Washington ise enerji piyasasındaki arz sıkıntısını hafifletmek amacıyla yerli taşımacılığa yönelik Jones Yasası muafiyetini 90 gün daha uzatma kararı aldı.
Gerilimin sürdüğü ortamda diplomatik çözüm arayışları da devam ediyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Pakistan, Rusya ve Umman’ı kapsayan bir bölge turuna başladı. İslamabad’da Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Munir ile görüşen Erakçi’nin, çatışmaların sona erdirilmesine yönelik zemin oluşturmaya çalıştığı belirtiliyor.
Savaşın gölgesinde sivil hayata dair bir gelişme olarak, 28 Şubat’tan bu yana kapalı olan Tahran İmam Humeyni Havalimanı, İstanbul, Medine ve Maskat’a dış hat uçuşlarını yeniden başlattı.
Petrol piyasasında Brent petrolün varili 106 dolardan işlem görüyor. Analistler, ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndaki tehdit unsurlarını vurma talimatı ve İran’ın sert söylemlerinin arz güvenliği riskini artırdığını, bunun da fiyatlardaki yukarı yönlü baskıyı sürdürdüğünü belirtiyor.
Yorum Yap